kinderen met hersenbeschadiging
Naast de orthopedie hebben we een tweede werkveld: de zorg voor kinderen met aangeboren hersenbeschadiging. In 2015 zijn we daarmee gestart in Congo-Brazzaville. In 2026 verkennen wij de behoefte in Rwanda aan ondersteuning.
Aangeboren hersenbeschadiging komt in Congo meer voor als in Nederland, omdat de zorg tijdens zwangerschap en bevalling vaak te wensen overlaat. De medische benaming voor hersenbeschadiging is cerebrale parese (CP). Hersenbeschadiging is niet te genezen. Wel is het mogelijk het welzijn van kinderen met deze aandoening te verbeteren: activeren en stimuleren; aanbieden van een goede lig-, zit- en stahouding eventueel met eenvoudige hulpmiddelen (speciale stoelen en tafels e.d.). De behandeling en begeleiding van kinderen met CP richt zich ook op de ouders en verzorgers om hen op alle vlakken (motoriek, communicatie, spel, dagelijkse vaardigheden en verzorging) te laten ontdekken hoe ze hun kind de beste zorg kunnen geven.
De doelstelling van dit project is het opleiden en coachen van Congolese zorgwerkers (zij noemen zich kinésetherapist of aides- kinésetherapist) voor de zorgverlening aan kinderen met hersenbeschadiging. Tot voor tien jaar bestond voor kinderen met hersenbeschadiging in de Republiek Congo geen enkele zorg en was veelal sprake van verwaarlozing. Via dit opleidings- en coachingsproject van onze fysiotherapeuten hebben lokale zorgwerkers/behandelaars meer zelfstandigheid, kennis en ervaring opgedaan in het behandelen en begeleiden van kinderen met CP. In de grote steden Brazzaville en Pointe-Noire zijn groepen therapeuten geformeerd die zich toeleggen op deze specifieke zorgverlening. Voor hun kennis en training is de Afrikaanse Hambisela-methode gebruikt. Daarom duiden de Congolese zorgwerkers zichzelf ook aan als Hambisela-werkers en Hambisela-groepen.
Eind 2022 is met onze financiële steun in Brazzaville een behandelcentrum voor kinderen met CP geopend. Voor dit Centre de Référence IMC (CRIMC) heeft SOGV de stichtingskosten betaald en wij nemen een deel van de exploitatiekosten voor onze rekening. De doelstelling is dat het centrum zich op afzienbare termijn zelf kan gaan bedruipen.
In Pointe-Noire hebben de IMC-zorgwerkers op eigen initiatief en deels voor eigen kosten bescheiden behandelcentrum opgericht. Per 2025 ontvangen zij van ons een bijdrage in de huurkosten.
Het ministerie van sociale zaken werkt aan een Nationaal Actie Plan om structureel steun te bieden aan kinderen met CP en hun ouders. SOGV heeft een eerste workshop daarover in 2025 mogelijk gemaakt en eraan deelgenomen. Ook in 2026 zijn wij partner van het ministerie om stapsgewijs het plan te ontwikkelen en te gaan uitvoeren. Dit zal een aantal jaren kosten. De twee CRIMC’s hebben daarmee later ook een structurele basis voor hun verdere ontwikkeling.